Blog
Nieuwsoverzicht

Leren hoe innoveren werkt én hoe ik daarbij zelf werk

26 mei 2020 Blog Blog, Lotte van Kempen

Lotte van Kempen (41) werkt al jarenlang als leerkracht op een vmbo-school in Breda. Veranderen, verbeteren en vernieuwen van de onderwijspraktijk had altijd al haar aandacht. Snappen waaróm iets werkt (of niet) – daar wilde ze graag meer grip op krijgen. De Master Leren en Innoveren zorgde daarvoor. Lees hier hoe ze terugkijkt op de opleiding die ze van 2014-2016 volgde. En misschien nog interessanter, wat ze er nu nog steeds aan heeft.

Leren hoe innoveren werkt én hoe ik daarbij zelf werk

Behoefte aan verdieping
De pabo biedt een mooie basis om als leerkracht aan de slag te gaan. Maar na een aantal jaar werkervaring had ik behoefte aan verdieping. Ik startte in eerste instantie met een studie Onderwijskunde aan de Open Universiteit. Al snel merkte ik dat deze opleiding té ver van mijn dagelijkse praktijk af stond. Ik had al gehoord van de Master Leren en Innoveren; die zou een stuk praktijkgerichter zijn. Ik heb meerdere informatiebijeenkomsten van verschillende MLI-aanbieders bezocht. De Marnix Academie in Utrecht sprong eruit voor mij vanwege de persoonlijke component. Ja, ik wilde graag leren hoe innoveren werkt maar ik wilde óók leren hoe ik daarbij zelf werk. Wat voor type docent ben ik? Voor beide aspecten is er veel aandacht op de Marnix Academie. 

Onderzoeksgericht werken, collectief denken
Hoe kun je op een onderzoeksmatige manier je eigen schoolpraktijk verbeteren? Tijdens de opleiding leer je hoe je onderzoeks- en datagericht werkt vanuit eigen casussen. Fantastisch, want je kunt dan wat je tijdens de bijeenkomsten voor je neus krijgt, een dag later al inzetten of uitproberen. De onderzoekende houding die ik tijdens de master heb meegekregen, komt mij nog dagelijks goed van pas. Nog steeds merk ik dat ik dingen sneller weet te analyseren dan vroeger. Op dit moment is het afstandsleren vanwege corona heel actueel. We hebben data opgehaald bij docenten, leerlingen en ouders om tot goede oplossingen te komen. Dat is voor mij nu heel vanzelfsprekend, maar dat was het voorheen veel minder. Toen deed ik misschien meer op ‘gevoel’. Om data te verzamelen heb je anderen nodig. Op dit moment maken we met een team een plan voor de volgende fase in de coronatijd. Daar betrekken we veel andere collega’s bij – ook dat heb ik echt tijdens de opleiding geleerd; de meerwaarde van collectief denken en werken. 

Veel energie? Zet hem in!
Naast de onderzoeksmatige kant ga je tijdens de Master Leren en Innoveren echt aan de slag met je eigen professionele identiteit. Op dat vlak was er voor mij een grote eyeopener. Ik heb altijd al veel energie, ben redelijk druk van mezelf en kreeg regelmatig het advies om dat wat te temperen. Of ik vond zelf dat ik dat moest doen… Gedurende deze master heb ik juist geleerd om die energie in te zetten om dingen te bereiken. Het klinkt misschien als een open deur, maar het heeft mij echt veel inzicht gegeven. Die energie heb je ook nodig om vernieuwingen door te voeren heb ik gemerkt. Of het nu om kleine of grote veranderingen gaat, je moet vastberaden zijn, vasthoudend, vol ervoor gaan. En zelf het initiatief nemen als ‘teacher leader’. 

Aan het roer als teacher leader 
Mensen zijn vaak geneigd te denken dat iets niet lukt door externe factoren, maar als ‘teacher leader’ sta jíj aan het roer. De master helpt je om jezelf een senior te gaan voelen die verbeteringen en innovaties voor elkaar krijgt. Je bedenkt niet alleen leuke dingen voor je eigen klas; je doet het voor het team, voor de school. Je innoveert niet door in je eigen klas te blijven zitten, maar zoekt naar de gemene delers en neemt anderen mee in vernieuwingen. Niet op een hiërarchische manier; je leert hoe je op een goede manier een groep kunt aansturen. Daar heb je wel enig mandaat voor nodig. Je leidinggevende of de onderwijsmanager is dan ook heel belangrijk in het hele proces van je master. Zonder mandaat kom je er niet. Ook daarin moet je initiatief laten zien en ervoor gaan staan dat je echt een serieus plan hebt. 

Van kleine veranderingen naar grootse verbeteringen
Je begint in het klein. Zo ben ik tijdens de master eerst in mijn eigen lessen dingen gaan veranderen. Bij het vak Nederlands liet ik leerlingen bijvoorbeeld doelen stellen en daar met elkaar over praten, dat was echt nieuw in de klas. Je pakt het steeds groter aan. Zo hebben we voor Nederlands een nieuwe vooruitstrevende lesmethode gekozen en zijn we van een grote vakgroep met 17 vakdocenten teruggegaan naar een kerngroep van 6 vakdocenten. Alles in overleg, dus collectief. En door vooraf kennis en data op te halen: vanuit de literatuur, vanuit onderzoek op school en door rond te bellen. 
Op twee huidige projecten ben ik heel trots. Binnen Curio als scholengroep heb ik het Pionierstraject opgezet. Docenten met vernieuwende onderwijsideeën – Curio pioniers – zetten we bij elkaar om deze ook echt te realiseren. Hieruit is het project Leerlabs voortgekomen. Hiermee willen we innovaties nog meer van de grond krijgen. Docenten, leerlingen, in- en externe onderzoekers en experts doen in een Leerlab twee jaar lang onderzoek naar een bepaald thema. Van sociale veiligheid tot de toekomst van het onderwijs. Ik coördineer beide projecten, ik ben er echt trots op. 

Feestje!
De MLI is wat mij betreft een dikke aanrader. Je zit vanuit allerlei achtergronden bij elkaar: po, vo, mbo en hbo. Zo leer je het onderwijs in Nederland op een ontzettend leuke manier kennen. Binnen je eigen leerkring werk je veel samen en je doet ook veel duo-opdrachten. Ik vond het een feestje om zoveel mensen te leren kennen die allemaal zoveel passie hebben voor het onderwijs. Elke donderdag, mijn lesdag destijds, voelde als een schoolreisje. En ik heb nog steeds contact met mijn medestudenten! De docenten verstaan hun vak en weten het onderzoeksmatige aspect overal bij te betrekken. Wat ik ook heb gemerkt is dat je je eigen beroep gaat herwaarderen. Als leraar kun je er echt toe doen in het grotere geheel. Verder heb ik nóg meer energie gekregen van deze opleiding; nieuwe energie. 

Op z’n MLI’s
Ik heb de master MLI overigens echt als leraar gedaan, niet om ineens een ander beroep te krijgen. Naast mijn coördinerende taken geef ik nog steeds zelf les. Sommige medestudenten zijn directeur of trainer geworden. Dat kan natuurlijk. Maar wat mij betreft is deze master daar niet voor bedoeld. We hebben júist leraren nodig die op z’n MLI’s denken. Analytisch, datagericht, collectief en innovatief. Daar zit voor mij echt de toegevoegde waarde. 

Wil je na dit blog meer weten/lezen over de MLI en of deze studie iets voor jou is? Haak aan bij een volgende online voorlichting. We vertellen je graag alles over de studie en tijdens de voorlichting kun je al je vragen stellen.